• Tá Tú Anseo:
• Baile /
• Foilseacháin /
• Tuarascálacha Bhliantúil /
• Tuarascáil Bhliantúil an Ombudsman 1998

Tuarascáil Bhliantúil an Ombudsman 1998

Caibidil 5 - Obair na Bliana

Obair na Bliana

Go luath sa bhliain 1998 bhog m’Oifig isteach in �iteabh nua ag 18 Sr�id Lios�in �ochtarach i mBaile �tha Cliath �it ina bhfuil foirne an Ombudsman, an Choimisin�ara Faisn�ise agus an Choimisi�in um Oifig� Poibl�. Ba ch�is on�ra ar leith dom cuairt A Soilse, an tUachtar�n M�ire Mhic Ghiolla �osa, a d’oscail mo chuid oifig� nua go hoifigi�il ar an 18 Bealtaine 1998. Bh� m� an-bhu�och den Uachtar�n as an taca�ocht a l�irigh s� i dtaobh obair th�bhachtach na dtr� oifig at� i gceist.

Obair na Bliana - Rochtain agus Eolas a bheith ag an bPobal

Rochtain agus Eolas a bheith ag an bPobal
Le linn 1998, fuair m� 3,779 ghear�n san ioml�n i gcom�rtas le 3,929 i 1997. Tugtar sonra� ioml�na faoi staitistic� na ngear�n i gCaibidil a S�.
Thug m’Oifig cuairteanna m�os�la ar Ionaid Eolais do Shaor�naigh (IES) i gCorcaigh, i nGaillimh, i Luimneach, i bPort L�irge agus, den ch�ad uair sa bhliain 1998, i bPort Laoise. D’�irigh go han-mhaith leis na cuairteanna sin at� ceaptha chun deis a thabhairt do dhaoine ar mian leo gear�n a dh�anamh i bpearsa seachas i scr�bhinn. Bh� 716 dhuine den s�rt sin ann san ioml�n; is ionann an figi�r sin agus m�ad� 46% ar fhigi�r na bliana roimhe sin, is � sin le r� 491 duine. Ba mhaith liom bu�ochas a ghabh�il le gach duine a bh� p�irteach sa ghn� seo den obair, lena n-�ir�tear an Bord N�isi�nta Seirbh�se S�isiala� agus na IES-anna, as a dtaca�ocht lean�nach i nd�il leis na seirbh�s� seo a phoibli�. D’fhonn gear�in a ghlacadh �n bpobal, thug m’fhoireann cuairteanna aon lae ar Leitir Ceanainn, ar Shligeach, ar an Muileann gCearr agus ar Shord. Th�inig 207 nduine san ioml�n chuig na hionaid sin. Tugadh cuairt ar Shord mar chuid de chl�r, ar cuireadh t�s leis i 1997, chun rochtain n�os forleithne ar m’Oifig a thabhairt don phobal i M�r-Limist�ar Bhaile �tha Cliath. Bh�othas d�om�ch faoi thortha� na cuairte seo mar n�r th�inig ach 11 duine isteach. L�ir�onn s� seo ar�s an deacracht at� ann daoine a shroicheadh sa phr�omhchathair i gcom�rtas le c�rsa� sna cathracha agus sna bailte m�ra lasmuigh de Bhaile �tha Cliath.
Mar a luaigh m� sa Tuarasc�il anuraidh, creidim gur f�idir leis na Comhph�irt�ochta� Ceantar-Bhunaithe cabhair a thabhairt i dtaca le rochtain ar sheirbh�s� m’Oifige a uras� d� gcliaint. Mar chuid de mo thionscnamh maidir leis an �bhar seo, thug m’Oifig aitheasc le d�ana� do chomhdh�il n�isi�nta na gComhph�irt�ochta� Ceantar-Bhunaithe.
De r�ir taighde margaidh, a ndearna m� tuairisc ina leith anuraidh, taispe�nadh gur chuala 81% de na freagr�ir� iomr� ar an Oifig ach n�r thuig ach 34% d�obh gur f�idir leis an Oifig d�ile�il le gear�in �n bpobal. Is l�ir go bhfuil cuid mh�r le d�anamh f�s chun eolas an phobail a mh�ad�. Mar gheall ar theorainneacha mo bhuis�id, n� m�r aon tionscnaimh eolais a roghn� go c�ramach agus d�r�tear iad ar na codanna sin den phobal is m�, dar liom, a bheidh seirbh�s� m’Oifige ag teast�il uathu. T� eolas faoin Oifig, lena n-�ir�tear cl�r plean�ilte na gcuairteanna ar na r�igi�in �ags�la agus ar na IES-anna, le f�il ag www.irlgov.ie/ombudsman/ ar an Idirl�on.

Obair na Bliana - Caidreamh le Comhlachta� at� faoi Ch�ram na hOifige

Caidreamh le Comhlachta� at� faoi Ch�ram na hOifige

T� caidreamh maith ann i gcoitinne leis na comhlachta� poibl� a thagann faoi mo dhl�nse agus faighim ard-leibh�al comhoibrithe uathu. T� m� bu�och de na hoifigigh idirchaidrimh at� ceaptha ag na comhlachta� sin - agus go h�irithe de na hoifigigh idirchaidrimh sin sna comhlachta� poibl� a mb�onn an chuid is m� teagmh�la leo - as an bp�irt at� acu san obair a dh�antar lena chinnti� gur f�idir gear�in a scr�d� go pras. I l�on beag c�sanna gach bliain b�onn g� le leas a bhaint as Alt 7 den Acht Ombudsman chun a thabhairt ar an gcomhlacht lena mbaineann freagra a thabhairt n� eolas iomchu� a chur ar f�il i nd�il le gear�n. M� thugtar f�gra faoi Alt 7 n� m�r freagra n� eolas (lena n-�ir�tear teacht os mo chomhair, m� mheastar gur g� sin) a thabhairt faoi dh�ta sonraithe. N� eis�tear f�gra den s�rt sin ach mar rogha dheireanach m� tharla�onn, tar �is meabhrach�in � bh�al agus i scr�bhinn a thabhairt, nach bhfaightear freagra. Sa Tuarasc�il anuraidh d�irt m� go nd�anfainn sonra�, faoi fh�gra� Alt 7 a cuireadh chuig gach comhlacht poibl�, a fhoilsi�, ag tos� i dTuarasc�il Bhliant�il 1998. San ioml�n, eis�odh 45 fh�gra Alt 7 le linn 1998. Tugtar anseo th�os sonra� faoi na comhlachta� lena mbaineann mar aon le l�on na gc�sanna Alt 7 mar ch�atad�n de na gear�in go l�ir a fuarthas i m’Oifig i gcoinne an chomhlachta sin.

Is fearr liom d�ile�il le gear�in gan leas a bhaint as cumhachta� reacht�la. Ach, m�s g�, eiseoidh m� f�gra� Alt 7 agus foilseoidh m� sonra� faoi fh�gra� den s�rt sin gach bliain.

Obair na Bliana - Teagmh�lacha le hOifig� Ombudsman eile

Teagmh�lacha le hOifig� Ombudsman eile

Le linn 1998 lean m’Oifig d� ph�irteachas gn�omhach i ngn�omha�ochta� idirn�isi�nta Ombudsman tr� chomhaltas san Institi�id Idirn�isi�nta Ombudsman (IIO) agus i gCumann Ombudsman na Breataine agus na h�ireann. Ag leibh�al na hEorpa, d’fhreastail m� ar Sh�� hOllchruinni� de Chomhairle na hEorpa agus Ombudsmen Eorpacha, a tion�ladh i M�lta agus a dh�righ ar cheisteanna maidir le cearta daonna. Ag an leibh�al is leithne idirn�isi�nta, d’fhreastail m� (i mo ch�il mar dhuine den cheathrar Sti�rth�ir� R�igi�nacha don Eoraip) ar chruinni� de Bhord Sti�rth�ir� an IIO a tion�ladh in Islamabad. Ar iarratas � Rialtas na Tuirce, thug m� cuairt ar Ankara i m� Feabhra chun bualadh le hAir� agus le comhalta� den Choiste Parlaiminteach ar Chearta Daonna agus chun oibri� institi�id an Ombudsman anseo in �irinn, agus ar bhonn idirn�isi�nta, a phl� leo. Ba ch�is �thais dom freisin a bheith in ann cabhr� le mo chomhghleaca� Gr�igeach, an tOllamh Nikiforos Diamandouros, a ceapadh chun bheith ina ch�ad Ombudsman n�isi�nta sa Ghr�ig le linn 1998. Ar iarratas uaidhsean, thug m� cuairt ar an Aithin i m� na Nollag chun bheith p�irteach i gceardlann d’fhoireann a Oifige nua-bhunaithe.
Leantar de na teagmh�lacha idir m� f�in agus an Ombudsman Eorpach, an tUas. Jacob S�derman, agus chuir m� dh� ghear�n faoina bhr�id i rith na bliana. T� cuntas ar cheann amh�in de na c�sanna sin le f�il i gCaibidil a Ceathair.
Ba mhaith liom a r� gurb �bhar spreagtha dom na teachtaireachta� taca�ochta a fhaighim � Ombudmen eile agus, go h�irithe, na tuairim� moltacha at� nochta acu faoi chaighde�n mo chuid Tuarasc�lacha Bliant�la. D’iarr roinnt de mo chomhghleacaithe mo chead a thabhairt chun treoir a ullmh� ar aon dul leis an “Treoir maidir le Dea-Chleachtais do Sheirbh�sigh Phoibl�” n� chun leas a bhaint as an “Treoir maidir le C�rais Gear�n Inmhe�nach”, agus bh� an-�thas orm cabhr� leo.

Obair na Bliana - An Tionscnamh Bainist�ochta Strait�is�

An Tionscnamh Bainist�ochta Strait�is�

Mar at� r�ite sa R�amhr� a ghabhann leis an Tuarasc�il seo, leag bun� Oifig an Choimisin�ara Faisn�ise agus mo bhaint leis an gCoimisi�n Reifrinn �ilimh measartha m�r ar m’fhoireann agus orm f�in le linn 1998.
Go dt� seo, t� plean�il strait�iseach san Oifig d�rithe ar mo bhunfheidhm mar Ombudsman. Ach, d�la aon eagra�ochta a ghlacann r�imse substainti�il freagrachta� breise chuici f�in, t� m� f�in agus m’fhoireann tar �is t�s a chur le forbairt a dh�anamh ar strait�is fhorioml�n d�r bhfeidhmeanna �ags�la agus is � a leanfaidh as sin n� forbairt a dh�anamh ar phleananna sonracha ag leibh�al an aonaid gn�.
D�la cuid mh�r Ranna agus Oifig� Rialtais eile, bhunaigh m’Oifigse Coiste Comhph�irt�ochta le d�ana�; t� r�l gn�omhach ag an gcoiste sin maidir le feidhmi� pleananna strait�iseacha na hOifige agus maidir leis an gcl�r bainist�ochta athraithe.

Obair na Bliana - Comhlachta� Forfheidhmithe Thuaidh-Theas

Comhlachta� Forfheidhmithe Thuaidh-Theas

�ir�tear ar na saincheisteanna da bhfor�iltear sa Chomhaont� ar th�ngthas air sna Caibidl� Ilph�irt� i mB�al Feirste i 1998 r�ims� le haghaidh comhoibri� Thuaidh-Theas agus socruithe chun an comhoibri� sin a chur i bhfeidhm. D�anfaidh na Comhlachta� Forfheidhmithe Thuaidh-Theas, mar a thugtar orthu, feidhmeanna riarach�in phoibl� a chomhl�onadh a mbeidh tionchar acu ar mhuintir Thuaisceart �ireann agus Phoblacht na h�ireann. Ceann de na saincheisteanna a th�inig chun cinn i nd�il lena mbun� is ea s�sra r�itithe gear�n a chur ar f�il.
Tar �is comhairle a ghlacadh le m’Oifigse agus le hOifig mo chomhghleaca�, an tUas. Gerry Burns, Ombudsman Thuaisceart �ireann, t�thar tar �is togra� a tharraingt suas tr�na mbeadh dl�nse ag �r dh� n-oifig maidir le gear�in i dtaobh m�-riarach�in i gcoinne na gComhlachta� Forfheidhmithe.
B’fh�idir gurb � an ghn� is suimi�la de na togra� n� an fhor�il go nd�anfadh an d� Ombudsman tuarasc�lacha bliant�la comhph�irteacha, ar chomhl�onadh a bhfeidhmeanna i nd�il leis na Comhlachta� Forfheidhmithe, a chur faoi bhr�id a reachtas faoi seach. T� d�chas agam gur f�idir an socr� sin, agus na gn�ithe t�bhachtacha go l�ir eile den Chomhaont�, a thabhairt faoi bhl�th agus t� m� ag s�il, sa chomhth�acs seo, len�r ndl�thchaidreamh oibre len�r gcomhghleacaithe in Oifig Ombudsman Thuaisceart �ireann a fhorbairt tuilleadh.

Obair na Bliana - Staitistic� faoi Ghear�in

Staitistic� faoi Ghear�in

Le linn 1998, fuair m� 3,779 ngear�n san ioml�n i gcom�rtas le 3,929 i 1997. Is ionann an figi�r sin agus laghd� tuairim is 4% i gcom�rtas le figi�r 1997. Is ionann figi�r 1997, ann f�in, agus m�ad� 24% i gcom�rtas le hioml�n na bliana roimhe sin, is � sin le r� 3,181 - ba � 2,879 an l�on gear�n a fuarthas i 1995. As measc na 3,779 ngear�n a fuarthas i 1998, tharla go raibh 903 cheann d�obh lasmuigh de mo ch�ram. D’fh�g s� sin go bhfuarthas iarmh�id 2,876 gear�n bail�. Is d�ol sp�ise � gur th�inig m�ad� 12% ar l�on na ngear�n neamhbhail� a fuarthas i 1998 i gcom�rtas leis an bhfigi�r do 1997. D’fh�adfadh s� go l�ir�onn s� sin, go p�irteach, tuairim go bhfuil m’Oifig ag d�ile�il cheana f�in le r�ims� den tseirbh�s phoibl� fhorleathan at� lasmuigh de mo ch�ram, go dt� go nd�anfar leas� ar an Acht Ombudsman.
Nuair a bhreathna�tear ar na sonra� faoi ghear�in bail� a fuarthas i 1998, feictear gur bhain tuairim is 50% d�obh leis an St�tseirbh�s; bhain 24% d�obh le h�dar�is �iti�la agus bhain 17% d�obh le boird sl�inte. As measc na ngear�n i gcoinne comhlachta� st�tseirbh�se, bhain 56% d�obh leis an Roinn Gn�tha� S�isialacha, Pobail agus Teaghlaigh; bhain 14% d�obh leis an Roinn Talmha�ochta agus Bia; bhain 10% d�obh leis an Roinn Oideachais agus Eola�ochta agus bhain 9% d�obh leis na Coimisin�ir� Ioncaim.
T� roinnt gn�ithe sp�isi�la le lua maidir leis an anail�s at� d�anta ar na gear�in bhail� at� faighte i gcoinne comhlachta� agus r�ims� ar leithligh. I gcom�rtas leis an bhfigi�r do 1997, t� laghd� tuairim is 22% ann i gc�s gear�n i gcoinne na Roinne Gn�tha� S�isialacha, Pobail & Teaghlaigh (RGSPT). B’ionann figi�r 1997 don Roinn sin agus m�ad� 50%, �fach, ar an bhfigi�r don bhliain roimhe sin; agus t� figi�r 1998 do ghear�in i gcoinne an RGSPT f�s os cionn na bhfigi�ir� do na tr� bliana roimh 1997. T� laghd� tuairim is 9% ar l�on na ngear�n i gcoinne �dar�s �iti�il agus t� laghd� tuairim is 13% ar l�on na ngear�n i gcoinne Thelecom �ireann. Os a choinne sin, �fach, t� m�ad� 20% ar l�on na ngear�n i gcoinne bord sl�inte i gcom�rtas le 1997 agus bh� m�ad� 6% ann i gc�s l�on na ngear�n bail� i gcoinne na Roinne Oideachais agus Eola�ochta.
I dt�arma� l�on na ngear�n bail� a tugadh i gcr�ch le linn 1998, t� an p�tr�n forioml�n m�r�n mar a ch�ile leis na tortha� a bh� ann anuraidh. As na 3,052 ghear�n a tugadh i gcr�ch i 1998, r�it�odh 503 cinn d�obh agus tugadh c�namh i 1,066 ch�s. Cialla�onn s� sin, maidir le 1,569 gc�s (51% den ioml�n), go bhfuair an gear�na� cine�l �igin s�saimh. Le linn taifeadadh a dh�anamh ar thortha� gear�n, t� s� de n�s ag m’Oifig, le roinnt blianta, leas a bhaint as an earn�il “C�namh a Tugadh” chun r�imse tortha� �ags�la a chl�dach, is � sin le r� c�sanna n�r taca�odh go hioml�n leo (R�it�odh) ach ina bhfuair an gear�na� tairbhe �igin mar gheall ar ghear�n a dh�anamh. Amach �n mbliain 1999, beidh leas � bhaint as earn�il bhreise, “R�it�odh Go P�irteach”; b’fh�idir go dtabharfaidh s� sin l�iri� n�os cruinne ar thoradh cuid mh�r c�sanna a chuirtear san earn�il “C�namh a Tugadh” faoi l�thair.
T� anail�s mhionsonraithe le f�il i gCaibidil a S� ar na gear�in a fuarthas agus ar thortha� na ngear�n a tugadh i gcr�ch. T� roinnt �bhair staitisti�il bhreise ag m’Oifig, nach bhfoils�tear i gCaibidil a S�, ach cuirfear ar f�il � ach � a iarraidh.

Back to contents